księgarnia 26/22

Julien Bryan, USHMM, Fotograf uliczny w Warszawie, 1946, źródło: fototekst.pl

Miron Białoszewski, Na każdym rogu ta sama truskawka. 1946-1950, Dowody na Istnienie 2022:

(Ciągłość lektur: Ludwig Hering, partner Józefa Czapskiego, z którym do września trzydziestego dziewiątego mieszkał w Józefowie, po wojnie staje się przyjacielem Mirona Białoszewskiego).

Prasowe reportaże Białoszewskiego są formami krótkimi i na swój sposób – rzadko używam tego określenia – uroczymi. Pochłaniam je z przyjemnością w jeden wieczór, szkicując w myślach mapę powojennej stolicy. Jest to wciąż miasto ruin, ale jednocześnie miasto żywe, z życiem pokonujące niedawną śmierć. O tym, że to życie świadczą zwykłe problemy mieszkańców: brud na dworcu, wypadki na drodze do Wilanowa, wiślana powódź sięgająca po Służew.

Mogłaby być to więc optymistyczna historia o tym, że miasta powstają z ruin. Taki zmienny los miast. Ale oczywiście to tylko część prawdy. Gdzieś przecież jest jeszcze świeża żałoba, są poszukiwania zaginionych ciał, trwają ekshumacje a na niektórych grobach wypisuje się N.N. Ten szkielet, który pojawia się nagle, w którymś z zaułków Starówki, w artykule prasowym jest tylko figurą z gabinetu strachów, chociaż za sobą ciągnie całe nagle przerwane życie. Była mała dziewczynka o imieniu… – zresztą sami wiecie. Pod spodem tych reportaży, ciągle kryje się rozpacz.

*

Traf chce, że mniej więcej w tym samym czasie, co edycja artykułów M.B., ukazuje się zbiór dokumentów „Architektura i urbanistyka w dokumentach KC PZPR” (tu dostępny onlajn). Tworzy się przez to całkiem ciekawy dwugłos o Warszawie – bo KC też woli rozmawiać o niej niż o innych miastach. I tak, z jednej strony, Białoszewski opisuje jak kwitnie handel na Marszałkowskiej, a z drugiej towarzysze zbierają się by debatować nad kształtem kandelabrów MDM. Życie, podobnie jak śmierć, to są przecież sprawy polityczne, choć nad kandelabrami (pod kandelabrami) chichoczę.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s