Éric Vuillard, Porządek dnia, tłum. Katarzyna Marczewska, Wyd. Literackie 2022
Powieść Vuillarda napisana jest na sposób wykwintny. Autor z zimną precyzją analizuje gesty, wszystko dzieje się w chłodnym świetle, jakby bohaterowie grali w filmie z gatunku kina moralnego niepokoju.
To dobre dla Francuzów, ale cóż to dla nas: rozdrapujących rany, szukających winy w sobie i w innych. Nie wystarczy chłód, kiedy całkowicie realnie dopytujemy o odpowiedzialność. Dwa ostatnie reportaże, ten z Izbicy, i „Bezduszni” to jest mięso, a nie intelektualne rozgrywki odległego autora.
Tak daleko jesteśmy zagrzebani w pamięci i winie, że „Porządek dnia” okazuje się być dla nas opowieścią zbyt sterylną, pozbawioną emocji. Wniosek, że winne są korpo tak wtedy, jak i dzisiaj wydaje się kuszący, ale nieco uproszczony.
Zresztą o appeasemencie powstała już dużo lepsza książka. Piotr M. Majewski taką samą metodą, godzina po godzinie, spotkanie po spotkaniu, analizuje upadek Czechosłowacji (tutaj). Pisałem o niej: Cała narracja trzyma w niesamowitym napięciu (choć z lekcji historii wiemy jak to się skończy), bo ludzkie wybory w obliczu nieuniknionego, w sytuacji granicznej, to najważniejszy chyba temat dla piszącego. Tego brakuje Vuillardowi.
Dz Urz 